Ponad 3000 hektarów torfowisk podlega szczególnym rygorom ze względu na ochronę derkacza. System cyfrowy eWniosekPlus oraz nowe zasady wsparcia rolnictwa narzucają rolnikom opóźnienie koszenia łąk aż do 1 sierpnia.
Derkacz, czajka, kszyk i krwawodziób. A rolnik?
- Z niezrozumiałych powodów koszenie przesuwane jest na tak późny okres. W tym czasie trawa jest już przerośnięta, podgnita i nienadająca się do wykorzystania. Nikt nigdy nie czekał tak długo, zawsze robiło się to wcześniej i nigdy nie zaszkodziło to populacji derkacza. Wręcz przeciwnie! Apelujemy o prowadzenie dalszych prac nad ustawą w dialogu z rolnikami, by rozwiązania były skuteczne przyrodniczo, ale i możliwe do zastosowania - podkreśla Michał Jarończyk, zastępca burmistrza Czarnego Dunajca.
Radni w przyjętym stanowisku zaznaczają, że popierają ochronę derkacza i innych rzadkich ptaków, takich jak czajka, kszyk czy krwawodziób. Wskazują jednak na konieczność dostosowania przepisów do lokalnych realiów. Proponują odejście od sztywnego terminu 1 sierpnia i wprowadzenie zróżnicowanych dat koszenia (np. od 15 maja lub 15 czerwca) oraz umożliwienie zrównoważonego wypasu.
A co z torfowiskiem?
Apel przyjęto jednogłośnie podczas wrześniowej sesji. Gdy jednak padło hasło ?torfowiska?, głos zabrał radny Tadeusz Czepiel, który od dawna alarmuje w sprawie degradacji kopuły torfowiska przy okazji prac odtworzeniowych.
- A czy przygotowujemy apel w sprawie torfowisk, gdzie wycięte zostały drzewa? Nowy przetarg wygrała firma, która za usuwanie pozostałości po poprzednim wykonawcy otrzyma 2 mln zł. Mnie chodzi o zniszczenie terenu. Nic się tam nie dzieje ? samosiejki mają już po półtora metra. Za chwilę będzie zalesienie. Ktoś dokonał zniszczenia naszej własności. Nie może być tak, że przymykamy oko i nie dopełniamy obowiązku ustalenia, kto jest temu winien! - grzmi radny.
Michał Jarończyk przekonuje, że od początku gmina domaga się usunięcia drzew i naprawienia szkód.
- I to zostało uwzględnione, czekamy na efekty. Wygrała firma, która skutecznie i sprytnie prowadziła działania na torfowisku. Czekamy. Żadnych innych planów ze strony urzędu nie ma - dodaje wiceburmistrz.
Jednak radny nie dał się przekonać.
- Torfowiska, które się przeora, nie da się przywrócić. Jeśli zrobisz koleinę, to ona zostanie. To zostało zniszczone, a nam przez lato wpajano, że milimetr przyrasta przez rok, opowiadano o mchach i rosiczkach? Podejdźmy do sprawy twardo! Pytam: kto za to poniesie karę osobowo, że dopuszczono do takiej sytuacji? Gdzie inspektor nadzoru, pracownicy, urzędnicy? - dopytuje Tadeusz Czepiel, radny i emerytowany policjant.
Cel zostanie osiągnięty?
Wiceburmistrz tłumaczy, że torfowisko było niszczone i przesuszane przez lata, przecięte dwumetrowymi rowami odwodnieniowymi.
- Rola torfowiska została przywrócona przez usunięcie drzew, wykonano zastawki i to był główny warunek naprawy. Uwodnienie zostało zrobione bardzo dobrze, woda w głębokich rowach została zatrzymana. Jeśli zadanie zostanie zrealizowane, to z punktu widzenia urzędu to, czego się domagaliśmy, zostanie osiągnięte. Torfowisko będzie wyglądać tak, jak należy - podsumował Michał Jarończyk. Więcej o degradacji torfowiska pisaliśmy tutaj: Ekodramat na Baligowce. "Nie przewidzieliśmy, że można zniszczyć przedmiot ochrony, czynnie go chroniąc"
Pełna treść apelu radnych w sprawie torfowisk:
W związku z powyższym Rada Miasta i Gminy Czarny Dunajec apeluje o:
1. pilne podjęcie prac nad punktową zmianą planów zadań ochronnych dla obszarów PLC120003 w zakresie terminów i sposobu użytkowania trwałych użytków zielonych objętych ochroną derkacza, bez oczekiwania na zakończenie pełnej aktualizacji planów zadań ochronnych prowadzonej w ramach innych przedsięwzięć lub programów;
2. odejście od jednolitego terminu 1 sierpnia jako podstawowego terminu użytkowania wszystkich terenów objętych warstwą derkacza i dostosowanie terminów użytkowania do lokalnych warunków siedliskowych oraz tradycyjnego sposobu gospodarowania;
3. rozważenie dopuszczenia wypasu od 15 maja oraz koszenia od 15 czerwca (w różnych obszarach Natura 2000 dla derkacza zalecane jest użytkowanie w różnych terminach przykładowo od 1 maja; od 10 czerwca; od 15 czerwca; od 20 lipca; od 31 lipca), przy jednoczesnym zastosowaniu odpowiednich zabezpieczeń przyrodniczych, w szczególności ekstensywności i mozaikowego charakteru użytkowania, pozostawiania części powierzchni nieskoszonej oraz dostosowania sposobu koszenia do występujących gatunków;
4. uwzględnienie w pracach nad zmianą PZO współwystępowania derkacza z innymi gatunkami ptaków łąkowych i siewkowych, w szczególności czajką, kszykiem i krwawodzióbem;
5. uwzględnienie specyfiki wielkoobszarowego wypasu kulturowego, którego nie można skutecznie prowadzić w warunkach nadmiernego rozdrobnienia powierzchni objętych różnymi terminami użytkowania;
6. podjęcie działań zmierzających do zapewnienia, aby cyfrowe warstwy wykorzystywane w systemie PS WPR 2023?2027 prawidłowo odzwierciedlały ustalenia PZO oraz rzeczywiste uwarunkowania przyrodnicze obszaru, a sposób ich stosowania nie prowadził w praktyce do automatycznego nakładania ograniczeń wykraczających poza zakres wynikający z ustaleń PZO;
7. prowadzenie dalszych prac w dialogu z samorządem, rolnikami, użytkownikami gruntów oraz lokalnymi ekspertami przyrodniczymi, tak aby rozwiązania ochronne były jednocześnie skuteczne przyrodniczo i możliwe do rzeczywistego stosowania. Józef Figura

























Ot nowa unijna era rolnictwa nadeszla.